Waarom Zeeland het Regionaal Risicoprofiel nodig heeft

Wat gebeurt er als een incident met gevaarlijke stoffen plaatsvindt, door aanhoudende hitte een natuurbrand uitbreekt of de vitale infrastructuur wordt ontregeld? Het Regionaal Risicoprofiel (RRP) Zeeland 2027–2030 brengt in beeld welke risico’s onze regio bedreigen, hoe waarschijnlijk en hoe ernstig deze zijn, en wat dit betekent voor de voorbereiding op incidenten, rampen en crises.

Elke veiligheidsregio is volgens de Wet veiligheidsregio’s verplicht om iedere vier jaar een regionaal risicoprofiel op te stellen. Voor Meike Buijsen, specialist omgevingsveiligheid bij VRZ en projectteamlid voor het RRP, is het vooral een instrument om inzichtelijk te maken wat er nodig is om voorbereid te zijn op de incidenten van nu en in de toekomst.

Eerst het wat, dan het hoe
Het RRP is geen uitvoeringsplan, het schrijft niet voor wat moet gebeuren. Het biedt wel een gedeeld beeld van risico’s en verantwoordelijkheden, zodat bestuurders, partners en Veiligheidsregio Zeeland keuzes kunnen maken: waar zetten we op in, welke risico’s krijgen prioriteit, en hoe stemmen we beleid en voorbereiding op elkaar af?

“We kijken daarbij verder dan enkel fysieke veiligheid, ook maatschappelijke risico’s komen aan bod. Daarnaast zijn veel van de crisistypes met elkaar verbonden en hebben zij gemeenschappelijke aanjagers. Door klimaatrisico’s stijgt bijvoorbeeld niet alleen de kans op een natuurbrand, maar ook de kans op verstoring van de vitale processen en infrastructuur. Als veiligheidsregio moet je in staat zijn om incidenten, rampen en crises, samen met de crisispartners, adequaat het hoofd te bieden. Pas als je het complete plaatje inzichtelijk hebt, kun je het gesprek aan gaan over hoe we dat gaan doen.’’

Vijf thema’s en een nieuwe methodiek
De nieuwe methodiek voor het RRP is (volgens landelijke afspraak) ingedeeld in vijf samenhangende risicodomeinen: natuur en klimaat, gezondheid, vitale voorzieningen, fysieke leefomgeving en milieu, en maatschappij. Volgens Meike, is voor één thema momenteel veel interesse: vitale infrastructuur. “Drinkwater, elektriciteit, digitale systemen — als daar iets misgaat, raakt dat direct de gehele samenleving. Door digitalisering, geopolitieke dreigingen en klimaatrisico’s neemt die kwetsbaarheid toe.”

Zeeland heeft bovendien unieke omstandigheden: grote afstanden, beperkte ontsluitingswegen, veel toerisme én grootschalige ontwikkelingen in de energietransitie, denk aan de kans op twee nieuwe kerncentrales. “Die context maakt het extra belangrijk om risico’s goed in kaart te brengen en samen te werken. Zonder een goed risicobeeld loop je achter de feiten aan. Met het RRP kunnen we vooruitkijken, samenwerken en Zeeland veiliger en weerbaarder maken.”

Expertsessies: het risicobeeld verder vormgeven
Tijdens expertsessies hebben we samen met partners een gezamenlijk risicobeeld ontwikkeld en de verschillende crisistypen getoetst. Op 31 maart vonden de eerste twee expertsessies plaats, over de thema’s natuur & klimaat en maatschappij. Op 7 april volgde de expertsessies over het thema fysieke leefomgeving en milieu, en op 16 april die over het thema vitale voorzieningen en het thema gezondheid. Tijdens deze sessies brachten experts hun praktijkkennis en expertise in om risico’s verder te duiden, te valideren en te waarderen. Partners brachten nieuwe inzichten in, zoals expertise vanuit hun eigen werkveld en relevante data die helpen om het beeld verder compleet te maken. Zo bouwen we samen aan een regio waarin inwoners, bedrijven en bezoekers veilig en gezond kunnen wonen, werken en recreëren.